Żadnej przemocy!

W 1978 roku Astrid Lindgren otrzymała pokojową nagrodę księgarzy niemieckich, a przemówienie wygłoszone podczas jej odbierania, do dziś powtarzane jest w temacie przemocy wobec dzieci. Autorka sławnej Pipi wyprzedziła swoje czasy i w przemowie zatytułowanej „Żadnej przemocy" zaproponowała, by walkę o pokój zacząć od walki o szczęśliwe dzieciństwo. Wierzyła, że wychowanie w miłości sprawi, że jako dorośli mniej będziemy dążyć do przemocy. Że dzięki temu może być mniej wojen i mniej destrukcyjnych działań. Przemówienie to wzbudziło wiele kontrowersji i nawet po dziś dzień walka o bezpieczeństwo najmłodszych wciąż trwa. Około stu państw już wprowadziło do prawa artykuły, które mają zakazywać przemocy wobec dzieci, a jednak nawet w tych krajach żyje spory odsetek ludzi, którzy uderzenie innego człowieka i to tak bezbronnego sprowadzają do „wychowawczego klapsa", choć nawet on może już mieć negatywny wpływ na psychikę. Uważa się, że około połowy dzieci na świecie dotyka przemoc psychiczna lub fizyczna. Są one bite czy wykorzystywane seksualnie. W ich stronę kierowane są obraźliwe słowa czy zabierane jest ich poczucie bezpieczeństwa.

Walka o szczęśliwe dzieciństwo wciąż trwa i dlatego przemówienie Astrid Lindgren jest tak istotne. Pisarka ugryzła temat w sposób, który powinien trafić nawet do osób, które na co dzień w głowie mają zbawczą moc klapsów. Powinny one wystarczyć, by człowiek choć przez chwilę zastanowił się nad swoim działaniem i by przemyślał działanie innych - swoich rodziców, przyjaciół czy sąsiadów. Bo nawet to, co dorosłemu wydaje się tak niewinne, dla dziecka może mieć ogromne znaczenie.

Wydawnictwo Zakamarki wydało te piękne słowa z przedmową Marty Santos Pais (przedstawicielki Sekretarza Generalnego ONZ do spraw Przemocy wobec Dzieci) oraz posłowiem Thomasa Hammarberga (doradcy w Komitecie Praw Człowieka ONZ i członka pierwszego Komitetu Praw Dzieci), którzy pogłębili temat poruszony przez pisarkę. Na koniec został nawet przytoczony wiersz Astrid Lindgren „Gdybym była Bogiem...", który uderzył w moje serce szczególnie boleśnie. A gdyby całość nie była wystarczająco mocna, to wydźwięk zdań spotęgowany jest dzięki ilustracjom Stiny Wirsen, autorki przepięknej, choć tak bolesnej książeczki „Małe".

„Żadnej przemocy!" zostało więc wydane przepięknie i zdecydowanie to jedna z tych pozycji, która w moim odczuciu powinna być w każdej szkole, w każdym domu i wszędzie, gdzie tylko ludzie mogą się pojawić. Bo walka o to, by żadne dziecko nie musiało żyć w strachu, jest niesamowicie ważna i pragnę, by jak najmniejsza liczba bezbronnych istot została zniszczona przez działania dorosłych, którzy to powinni je chronić.

Cieszę się, że wydawnictwo Zakamarki wydało książkę „Żadnej przemocy!” właśnie teraz. Zamknięcie w domach sprawia, że dzieci często zostają poniekąd uwięzione ze swoimi oprawcami. I choć my, dorośli, powinniśmy otoczyć największą troską małych ludzi, którzy są całkowicie od nas zależni, to zdarza się, że to właśnie my czynimy im największą krzywdę. Z tego powodu uważam, że o szkodliwości przemocy należy mówić głośno i wyraźnie. I cudownie, że są takie książki, które bezkompromisowo, odważnie i z pełną stanowczością krzyczą „Żadnej przemocy!”.

W tej dość niepozornej książce znajdziecie przemówienie Astrid Lindgren, które autorka wygłosiła w 1978r. podczas wręczenia Pokojowej Nagrody Księgarzy Niemieckich. W swojej mowie wyraziła ona swój sprzeciw wobec krzywd, które dzieci doznają z ręki dorosłych. Co ważne, zwróciła uwagę słuchaczom, że nie można walczyć o pokój na świecie, gdy w domach bite są dzieci. Bowiem to właśnie w naszych domach powinna zaczynać się troska o ograniczenie agresji i przemocy, która absolutnie zawsze rodzi kolejną przemoc.

Astrid Lindgren w swoim przemówieniu przytoczyła pewną historię, która niesamowicie zmienia optykę. Pisarka przywołała historię pewnej młodej matki i jej syna. Kobieta w zasadzie była przeciwna stosowaniu przemocy jako metody wychowawczej. Jednak pewnego dnia wydarzyło się coś, co sprawiło, że zdecydowała się ukarać syna. Kazała mu samemu znaleźć sobie rózgę, by później wymierzyć nią baty. Gdy chłopiec, nie mogąc znaleźć odpowiedniego kija, przyniósł jej kamień, zdarzyło się coś, co na zawsze odmieniło losy tej rodziny. Gdy wraz z tą książką otrzymałam od wydawnictwa Zakamarki piękny biały kamień, początkowo wydało mi się to dość dziwne. Jednak po przeczytaniu „Żadnej przemocy!” ów kamień został przez nas postawiony w honorowym miejscu na półce, by przypominać nam, że agresja ma wiele wymiarów, a każdy z nich jest absolutnie niedopuszczalny.

Co ważne, oprócz przepięknego i niezwykle wartościowego przemówienia Astrid Lindgren, w książce znajdziecie wstęp, napisany przez Martę Santos Pais oraz posłowie, autorem którego jest Thomas Hammarberg. Znajdziecie w tych tekstach wiele bardzo ważnych słów, potwierdzających jak bardzo aktualne są poglądy szwedzkiej autorki, które w dniu ich wygłoszenia uznane były za rewolucyjne i kontrowersyjne.

Gorąco polecam Wam książkę „Żadnej przemocy!”. Uważam, że każdy rodzic powinien ją przeczytać.