Biali i Czarni - inni czy podobni?

Uwielbiam książki przybliżające mi kulturę, mentalność, obyczajowość, tradycję i symbolikę innych krajów, dlatego też na moim blogu coraz częściej można znaleźć opinie o książkach podróżniczych.

Z wielką fascynacją "poznaję" świat, jego podobieństwa i różnice. Tym razem wraz z panem Jerzym Gilarowskim wybrałam się w fascynującą podróż po krajach Afryki Wschodniej, szczególnie Tanzanii, by lepiej poznać i zrozumieć ludność żyjącą w bardzo tajemniczej (dla nas Europejczyków) kulturze suahili.

"Biali i Czarni..." to intrygujące połączenie książki podróżniczej, reportażu i osobistego pamiętnika, w którym z jednej strony otrzymujemy ogromną dawkę wiedzy na tematy polityczne, geograficzne, kulturalne, obyczajowe itp. a z drugiej możemy przeczytać, jak w tym środowisku funkcjonuje osoba z zewnątrz, osoba wychowana w innej kulturze, osoba o innej mentalności, religii, etyce i światopoglądzie. Niesamowite zderzenie dwóch różnych światów, ale dzięki temu książka wciąga, fascynuje, wywołuje emocje i zmusza do spojrzenia na niektóre sprawy pod innym katem, "otwiera" głowę na inność.

Bohaterem tej książki jest ludność- ta bogata i biedna, kobiety i mężczyźni, ci dobrzy i ci źli. Autor opisuje ludzi zwyczajnych jak i tych wyjątkowych, zabiera nas na wieś i do miasta, pokazuje, co go nadal zaskakuje, a co stało się już powszechne i normalne...

Bardzo przypadł mi do gustu układ tej książki. Tytuły poszczególnych rozdziałów zaczynają się od kolejnych liter alfabetu. Przeczytamy między innymi o: Albinosach, Biurokracji, Czarnej magii przesądach, Edukacji... i wielu innych niezwykle ciekawych, ale i nieoczywistych tematach. Dwadzieścia dwa krótkie rozdziały są krótkie, ale bardzo treściwe. Informacje są przekazane w bardzo ciekawy i interesujący sposób, i dzięki temu przeczytanie tej książki nie zabiera wiele czasu.

Bardzo się cieszę, że mogłam poznać kolejny kraj i kontynent widziany oczyma jego wieloletniego mieszkańca. Kolorowy, różnorodny, fascynujący, momentami zatrważający i brutalny... Zdecydowanie chcę więcej.

Czy polecam?

Zdecydowanie tak. "Biali i czarni. Inni czy podobni?" nie jest publikacją przepełnioną suchymi faktami, to wciągająca podróż opowiedziana niezwykle przyjaznym językiem.

A gdyby tak wszystko rzucić i... wybrać się w daleką podróż do Afryki? A dokładniej do Zjednoczonej Republiki Tanzanii położonej we wschodniej części kontynentu. Dlaczego właśnie tam? Czy nie kusi Was chęć przeżycia czegoś niezwykłego, nieoczywistego? Jestem właśnie świeżo po lekturze książki pt. Biali i czarni. Inni czy podobni? Jerzego Gilarowskiego, który zabrał mnie do poznania tego egzotycznego miejsca na ziemi. Czy po lekturze odważyłbym się na podróż do tego kraju?

Jerzy Gilarowski jest geografem, który pracował dwadzieścia lat na Uniwersytecie Warszawskim, by przenieść się do Afryki i tam osiąść. Specjalizuje się w problematyce afrykańskiej, wydał wiele publikacji na ten temat. W Tanzanii prowadzi swoje biznesy, wykłada na różnych uczelniach. Jak sam twierdzi, poznaje i zagłębia się w życie lokalnych społeczności, próbuje zrozumieć ich codzienne życie.

Na okładce w zarys kontynentu afrykańskiego wpisany jest tytuł książki, a u jej góry pewne zdanie: Afryka często zdumiewa, czasem przerażą, ale zawsze fascynuje. Ruszamy zatem około 10 tysięcy kilometrów na południe od Polski.

Podróże kształcą. Takie króciutkie zdanie, dosyć banalne, nie pamiętam, kto to powiedział, ale miał całkowitą rację. Każde odrywanie czegoś nieznanego daje nam, z natury ciekawskich, wiele satysfakcji. I ja jestem ciekawy świata, choć tak naprawdę jeszcze nie ruszyłem w daleki świat. Afryka jest na wyciągnięcie ręki. Może kiedyś w przyszłości? A teraz tylko, co najwyżej palcem po mapie i ze wskazówkami pana Jerzego.

Autor podzielił książkę na tyle rozdziałów, ile ma liter alfabet. Rozdziały te nie są długie, ponieważ każde zjawisko społeczne, kulturowe, polityczne zamyka się w kilku kartkach. Niektóre rozdziały naprawdę bardzo przerażają, choćby ten o ludziach albinosach, czy o ngariba, barbarzyńskim zabiegu obrzezania kobiet. Są jednak takie, które zachwycają różnorodnością kraju, pokazują, jak trzeba się zachować w danych miejscach, jak wygląda w Afryce biurokracja, edukacja, czy życie codzienne, jak życie rodzinne, sprawy związane z zamążpójściem, czy pochówkiem osób zmarłych. W niektórych częściach tej podróżniczej lektury można się pośmiać, w niektórych do śmiechu nie będzie.

Nie sposób opowiedzieć każdej ciekawej sytuacji, wyłożyć w recenzji, jakie problemy poruszył autor. Jest na pewno kontrastowo, różnorodnie, strasznie i niebezpiecznie, ale też ciekawie, smacznie i całkowicie inaczej niż u nas. Czasem też bardzo podobnie, choćby w rozdziale o hałasie, gdzie wszyscy wokół słuchają głośno muzyki... To u nas robi się codziennością! Telefony komórkowe grają nam nad uchem w autobusie, tramwaju, pociągu, na ulicy, gdzie nikt nie przejmuje się, że komuś może to przeszkadzać...

Jesteś ciekawy Afryki? Chcesz zobaczyć, jak wygląda to od środka? Od osoby, która zna to miejsce na wylot? Koniecznie przeczytaj niniejszą książkę.

Podróże zagraniczne, to fantastyczna możliwość poznania otaczającego nas świata. Zawsze uważałem, że nikt nie powinien ograniczać się jedynie do miejsca, w którym żyje. W końcu jest tyle fascynujących historii, kultur, tradycji i obyczajów do odkrycia! Nie wszyscy mają jednak szansę na takie wyjazdy regularnie i w tym miejscu pojawiają się książki. Dzięki nim możemy bowiem choćby na krótki czas poczuć jak życie wygląda po drugiej stronie globu. Niedawno miałem okazję przeczytać taką właśnie pozycję. Za jej sprawą przeniosłem się do wschodniej części Afryki i dowiedziałem się co łączy, a co nas dzieli z tamtejszą ludnością. A to za sprawą książki Biali i Czarni – inni czy podobnie?

Autorem nowego tytułu wydawnictwa Novae Res jest pan Jerzy Gilarowski. Ten specjalizujący się w problematyce afrykańskiej geograf oddał się swojej pasji i zamieszkał na Czarnym Lądzie. Biali i Czarni – inni czy podobnie? to druga książka jego autorstwa, w której dzieli się z czytelnikami swoimi doświadczeniami i przemyśleniami, żyjąc właśnie w Afryce. Pierwszą była Afryka dzisiaj. Piękna, biedna, różnorodna.

Tym razem, autor skupia się na kulturze suahili, zabierając nas na wybrzeża Afryki Wschodniej. Należy zatem zapamiętać, że choć wiele przytoczonych tu obyczajów czy zachowań może dotyczyć całości kontynentu, to nie jest tak ze wszystkimi. Kolejne rozdziały książki opisują wybrane przez pana Gilarowskiego tematy ułożone w kolejności alfabetycznej. Dla osób bardziej zorientowanych, dłużej miłujących się w afrykańskich tradycjach jest to przejrzysta forma. Będą mogli bowiem spokojnie wybrać te kwestie, które interesują ich najbardziej.

Niech zaskoczy was kultura suahili

O czym możemy przeczytać w Biali i Czarni – inni czy podobnie? Autor porusza tu pewne oczywiste treści, np. kwestie ślubu, załatwiania urzędowych spraw, rozrywki, czy relacji rodzinnych. Opowiada także o zagadnieniach charakterystycznych dla opisywanego przez siebie regionu. Wśród nich przeczytacie chociażby o obrządku obrzezania kobiet, o różnego rodzaju zabobonach, a zaczyna od tego jaka jest pozycja albinosów w tamtejszym społeczeństwie.

Książka została napisana w prostym do zrozumienia dla każdego czytelnika języku. To nie jest typowo naukowe opracowanie, ale raczej rozmowa z osobą, która dzieli się swoimi bogatymi doświadczeniami. Czytając, czujemy się swobodnie. Łatwo i przyjemnie wchodzą nam do głowy kolejne treści. Przede wszystkim jednak nie mamy problemu z wychwytywaniem podobieństw i różnic między kulturą naszą, a suahili.

Zawsze bardziej interesowała mnie Azja, ale jako osoba ciekawa świata musiałem skorzystać z okazji by dowiedzieć się czegoś o wspomnianej kulturze suahili. Często słyszymy to określenie, ale większość z nas raczej nie wie tak naprawdę z czym to się wiąże. Biali i Czarni – inni czy podobnie? to doskonały sposób by się tego dowiedzieć. Autor przytacza zarówno zabawne jak i momentami przerażające anegdoty ze swojego życia. Opowiada jak został okradziony, czy jak kupując rzekomo 12-letnie auto tak naprawdę zainwestował w 24-letniego wraka.

Podsumowanie

Fascynująca jest tutaj różnorodność tematyki, a przede wszystkim postrzeganie życia przez mieszkańców Afryki Wschodniej. Lektura uzmysławia nam m. in. jak istotne jest znaczenie rodziny na tamtym kontynencie, o którym my często zapominamy. Nie zawsze jest kolorowo, np. gdy czytamy o pandemii koronawirusa, gwałtach czy wszechobecnej korupcji. Autor niczego nie ukrywa, przyciąga słowem i swoimi barwnymi historiami. Myślę, że przede wszystkim będzie to świetna pozycja dla wszystkich osób, które dopiero zaczynają swoją przygodę z Czarnym Lądem. Aczkolwiek nawet znawcy tej tematyki powinni znaleźć tu coś dla siebie.