
Margaret Alice Murray w Bogu czarownic przedstawia jedną z najbardziej wpływowych, a zarazem najbardziej kontrowersyjnych interpretacji europejskiego czarownictwa XX wieku. Autorka stawia śmiałą tezę, że ofiary nowożytnych procesów o czary nie były jedynie wytworem zbiorowej histerii, przesądów i kościelnych represji, lecz wyznawcami dawnej, przedchrześcijańskiej religii, która przetrwała w ukryciu przez całe stulecia.
Centralnym punktem tej religii miał być Rogaty Bóg bóstwo natury, płodności, dzikiej przyrody, a także cyklicznego odradzania się życia. Murray śledzi jego wizerunki od paleolitycznych malowideł jaskiniowych, przez starożytne religie Bliskiego Wschodu, Egiptu i basenu Morza Śródziemnego, po folklor średniowiecznej i nowożytnej Europy. W jej ujęciu diabeł znany z akt sądowych i chrześcijańskiej demonologii nie był wrogiem starej religii, lecz jej zniekształconym odbiciem dawnym bogiem zdegradowanym i zdemonizowanym przez nową wiarę.
Opierając się na źródłach sądowych, kronikach, relacjach z procesów o czary i porównaniach antropologicznych, Murray kreśli wizję zorganizowanego kultu, posiadającego własne rytuały, święta, struktury czy mitologię. Sabaty, tańce, maski, rogi i symbole zwierzęce przestają być w jej interpretacji dowodem diabelskiej herezji, a zaczynają jawić się jako fragmenty dawnego systemu religijnego, głęboko zakorzenionego w europejskiej kulturze ludowej.
Choć wiele tez Murray zostało później zakwestionowanych przez historyków i badaczy czarownictwa, Bóg czarownic pozostaje dziełem przełomowym. To książka, która nie tylko wpłynęła na kierunek badań nad magią i religią ludową, lecz także odegrała kluczową rolę w kształtowaniu współczesnych ruchów neopogańskich oraz wicca. Napisana przystępnym, sugestywnym językiem, łączy erudycję z pasją i wyobraźnią, prowokuje do zadawania pytań o ciągłość wierzeń, granice religii i mechanizmy kulturowego wykluczenia.
Bóg czarownic to lektura obowiązkowa dla wszystkich zainteresowanych historią religii, europejskim folklorem i czarownictwem, a także dla tych, którzy chcą zrozumieć, skąd wzięły się współczesne wyobrażenia magii, diabła i starej wiary.
| Autor | Margaret Alice Murray |
| Wydawnictwo | Wydawnictwo Fosforos |
| Rok wydania | 2026 |
| Oprawa | broszurowa |
| Liczba stron | 240 |
| Kod paskowy (EAN) | 9781919212142 |
| Data premiery | 2026.03.26 |
| Data pojawienia się | 2026.03.26 |
| Dostępna liczba sztuk | |
|---|---|
| Dostępność całkowita | 14 szt. |
| Dostępność w naszym magazynie | 1 szt. (realizacja jeszcze dzisiaj) |
Dostępność w punktach Bonito![]() |
|---|
| ul. Staromiejska 6 (50 m od Rynku) | Zamów i odbierz już jutro |
| al. Pokoju 67 (wyspa w centrum handlowym M1) | Zamów i odbierz jeszcze dzisiaj |
| ul. Batorego 15B (przecznica od ul. Karmelickiej) | Zamów i odbierz jeszcze dzisiaj |
| ul. Dobrego Pasterza 122 (Prądnik Czerwony) | Zamów i odbierz jeszcze dzisiaj |
| ul. Josepha Conrada 79 (obok stacji BP) | Zamów i odbierz jeszcze dzisiaj |
| ul. Kluczborska 17 (przy pętli "Krowodrza Górka") | Zamów i odbierz jeszcze dzisiaj |
| ul. Kobierzyńska 93 (osiedle Ruczaj-Zaborze) | Zamów i odbierz jeszcze dzisiaj |
| ul. Marii Dąbrowskiej 17A (50 m od CH Czyżyny) | Zamów i odbierz jeszcze dzisiaj |
| ul. Pawia 34 (blisko Galerii Krakowskiej) | Zamów i odbierz jeszcze dzisiaj |
| ul. Pilotów 2E (300 m od ronda Młyńskiego) | Zamów i odbierz jeszcze dzisiaj |
| ul. Wielicka 259 (wyspa w Galerii Mozaika) | Zamów i odbierz jeszcze dzisiaj |
| ul. Wysłouchów 3 (Kurdwanów) | Zamów i odbierz jeszcze dzisiaj |
| ul. Zakopiańska 62 (Park Handlowy Zakopianka) | Zamów i odbierz jeszcze dzisiaj |
| al. Komisji Edukacji Narodowej 51 (skrzyżowanie z ul. Płaskowickiej) | Zamów i odbierz już jutro |
| al. Komisji Edukacji Narodowej 88 (Ursynów - metro Stokłosy) | Zamów i odbierz już jutro |
| al. Niepodległości 54 (przy stacji metro Wierzbno) | Zamów i odbierz już jutro |
| ul. Chmielna 4 (50 metrów od ul. Nowy Świat) | Zamów i odbierz już jutro |
| ul. Czapelska 48 (200 m od ronda Wiatraczna) | Zamów i odbierz już jutro |
| ul. Kondratowicza 37 (blisko Szpitala Bródnowskiego) | Zamów i odbierz już jutro |
| ul. Żeromskiego 1 (przy stacji metra Słodowiec) | Zamów i odbierz już jutro |
| ul. Plac Grunwaldzki 25 (w budynku Grunwaldzki Center) | Zamów i odbierz już jutro |
| ul. Ruska 2 (przy Placu Solnym) | Zamów i odbierz już jutro |
Darmowa dostawa już od 199,00 zł
Murray uchyliła drzwi do pradawnego archiwum, gdzie nieznane i zakazane opowieści, ludowe wierzenia i opisy rytuałów staja przed czytelnikiem otworem. Autorka za cel obrała sobie udowodnienie, że pod warstwą chrześcijaństwa skrywała się starsza pogańska religia.
Margaret Alice z wielką dbałością rekonstruuje wizje wiary, w której centrum był Rogaty Bóg, postać czy w zasadzie istota związana głęboko z naturą, śmiecia i odrodzeniem. Cofamy się tutaj do samych początków od malowideł paleolitycznej przez średniowieczne legendy, by poznać ludowe obrzędy, ale i mroczniejszą stroną, czyli procesów o czary.
Murray z wielką dbałości interpretuje materiały źródłowe w taki sposób, by stworzyć jasną i klarowną kompozycję. Sabaty nie są już satanistyczną groteską, a bardziej rytuałami, gdzie dane jest nam poznać sens ukazywanego się diabła jako pierwotny związek z cyklem natury, to wszystko wydaje się skomplikowane, jednak autorka bardzo płynnie i przyjaźnie przechodzi od ogółów do szczegółów.
Książka przypomina nieco pracę historyczną i trochę manifest, chwilami skręca w kierunku bardziej antropologicznym, a chwilami w kierunku nieco bardziej ezoterycznym, jednak zawsze przebija się aura duchowości cywilizacji. Można też odnieść wrażenie, że autorka stara się nadać sens temu, co przez lata w społeczeństwie wzbudzało strach.
Warto jednak podczas czytania mieć z tyłu głowy fakt, że współczesne badania jasno wykazały, że autorka dość selektywnie traktowała źródła, a upraszczane zjawiska historyczne miały się zwyczajnie wpasowywać w jej własne tezy, ponieważ trudno się zgodzić z tym, że wizja jednolitego kultu, który opanował całą Europę nie jest w żaden sposób naukowo potwierdzone.
To bez wątpienia książka ważna, pomimo tego, że trzeba pewne rzeczy we własnym zakresie weryfikować. Trudno nie przyznać, że książka może inspirować do myślenia i poszukiwania. To bez wątpienia ciekawa podróż przez europejska duchowość i warto poznać książkę, która wywarła tak duży wpływ na współczesne wyobrażenia o czarownictwie i dawnych bogach.