Oby cię matka urodziła

,,Oby cię matka urodziła” to poruszająca, mistrzowsko napisana powieść o trudnej relacji między matką a dojrzałą córką. Wycinki z życia głównej bohaterki układają się w intymną historię, która staje się pretekstem do szczerej, wnikliwej analizy więzi i uczuć łączących obie kobiety. Vedrana Rudan prowadzi nas przez mroczne uliczki naszej psychiki, dostarczając przy tym silnych przeżyć – w tej książce nikt i nic nie jest jednoznaczne, a splatają się emocje często balansują na granicy skrajności. A jednak proza ta, tak tętniąca życiem, momentami szokująca, wciąga głęboko w swoje wiry i prądy.

Akcja rozgrywa się w Chorwacji, gdzie główna bohaterka, kobieta zbliżająca się sześćdziesiątki, posyła swoją schorowaną matkę do domu opieki, by zapewnić jej profesjonalną pomoc medyczną. Mimo że robi to dla jej wygody, płacąc za inicjatywę duże pieniądze, myśl o pozostawionym w samotności rodzicu zatruwa większość jej myśli. Denerwujące odwiedziny, pretensje, poczucie żalu zmuszają bohaterkę do rozrachunku z demonami przeszłości i zastanowieniu się nad naturą uczuć, jakimi związana jest z matką. Wraca wspomnieniami do rodzinnego domu i wydarzeń, które odcisnęły się piętnem na jej życiu; wydarzeń tragicznych, niekiedy obrzydliwych, objętych bezwzględnym tabu, nigdy nie zdołała nikomu o nich opowiedzieć.

Fabuła toczy się dwutorowo, dotyczy czasu teraźniejszego i wspomnień dopełniających właściwą akcję. Rozdziały tworzą mozaikę, która na oczach czytelnika układa się w spójny i wyrazisty obraz. Nic nie jest czarno-białe, autorka zresztą wstrzymuje się od jakiegokolwiek sądu, co dodatkowo wzmacnia przekaz. Realizm historii uderza. Wątek relacji matka-córka stanowi jeden z wielu poruszanych w książce. Znajdziemy tutaj całą gamę opisów różnych kontaktów międzyludzkich i dziwacznych sytuacji. Ważną rolę odgrywa sklep kobiety – dobrze prosperujący, w którym sprzedaje drewniane anioły. Klienci opowiadają jej o swoim życiu, co również wpływa na jej przemyślenia, postawę czytelnika i samą historię.

W kulturze europejskiej wizerunek matki pojawia się zazwyczaj w pozytywnych kontekstach. Spotykamy zarówno sielankową figurę idealnej matki-karmicielki, dbającej o swoje dziecko i kochającej je całym sercem, jak i obraz matki cierpiącej, wątłej, lecz silnej charakterem, gotowej w imię miłości i wartości rodzinnych do wyrzeczeń i bólu. Natomiast matka w ,,Oby cię matka urodziła” jest bardziej ludzka – nie ma tu ani apoteozy, ani też szczególnej demonizacji, a jedynie portret bezradnej, przerażonej kobiety, która popełniła wiele błędów. Teraz, u kresu życia, przypomina nieznośne wygadane dziecko – bez przerwy narzeka, marudzi, nie szczędzi krytyki i nie docenia poświęcenia swoich bliskich. Z pewnością czytelnik odnajdzie tę postać wśród osób z własnej rodziny – w rodzicu lub dziadku.

Tym większa groza obejmuje nas w miarę pokonywania kolejnych stron, bo finał tej historii wciska w fotel i nie daje o sobie zapomnieć nawet po zakończeniu lektury. Nie spodziewałam się tak zaskakującego zakończenia po powieści obyczajowej. Chociaż to książka trudna w odbiorze, zdecydowanie dla osób dojrzałych, które potrafią zmierzyć się z jej tematem, czyta się ją szybko i z zainteresowaniem. Vedrana Rudan ma dynamiczny styl, wciągający, mimo że początkowo sprawia wrażenie chaotycznego. Książkę pochłonęłam w mgnieniu oka, a o tym, że czas upływa, poinformowało mnie jedynie powoli zachodzące za oknem słońce.

Komu polecić ,,Oby cię matka urodziła”? Z pewnością dorosłym kobietom, które mają już pewien bagaż doświadczeń i temat przemijania nie jest im obcy, a także osobom wrażliwym, oczekującym od literatury prawdziwej głębi i przemyśleń. Nie pożałujecie przeznaczonego na nią czasu.

literanna.pl

Autorka książki staje oko w oko z tematem matki. Dla jednych matka jest najpiękniejszym słowem na świecie. Jest najważniejszą osobą w rodzinie, to ona urodziła, wychowała i kocha. To właśnie dzięki niej jesteśmy na świecie. To w końcu ona stara się wychować nas ta, abyśmy w przyszłości założyli szczęśliwą rodzinę. Stara się, abyśmy nie byli głodni i zawsze ubrani. Chce, żebyśmy byli porządnymi ludźmi. Na matkę nie można powiedzieć złego słowa, nie należy jej nienawidzić?

W tej książce matka z córką nie są związane ze sobą szczególną miłością. To właśnie ze względu na tą tematykę postanowiłem przeczytać tę książkę, bardzo mnie zaintrygowała. Chciałem się przekonać, czy wywrze na mnie takie same emocje jak książka Davida Sievekinga "Nie zapomnij mnie" także Wydawnictwa Drzewo Babel, która opowiadała o chorobie matki autora i relacji między nimi. Czy tutaj także zdołałem współczuć bohaterce i zrozumieć to, co jej się przydarzyło w życiu? Od pierwszych stron książki można wczuć się w to, co autorka chce nam przekazać. O pewnych rzeczach nie wypada mówić. Jeżeli nie kocha się swojej matki nie ogłasza się tego na lewo i na prawo. Co o tym ludzie powiedzą? Nie lubisz matki, to znaczy, że źle cię wychowała. Tutaj autorka przełamuje ten temat.

Bohaterką książki jest sześćdziesięcioletnia kobieta, która zastanawia się nad swoim życiem i uczuciami między nią a matką w momencie, gdy ta drugą umiera. Rozmyślania i sytuacje zostały napisane tak, jakby to był pamiętnik. Dlaczego tak myślę? Odpowiedź jest bardzo prosta. Z obawy przed lękiem nie wszystkim chciałoby się podzielić ze światem. Nie wszystko z życiu jest takie kolorowe jak się wydaje.

Szczerość Verdany Rudan jest cechą, na którą warto zwrócić uwagę. Każdy ma prawo do oczyszczenia, ratunku. Uwolnienie się od zła dostarczonego przez matkę czy ojca może zająć wiele czasu. Człowiek bezustannie może balansować na granicy miłości i nienawiści. Wszystko ma miejsce we własnym domu. Konflikt pokoleń, starzenie się, śmierć jest tym, z kim każdy z nas ma do czynienia czy tego chce, czy nie. Zdarza się jednak tak, że to co jest naprawdę wartościowe jest za późno dostrzeżone i przemija.

Książka mnie zachwyciła. Jest ona zdecydowanie dla osób dojrzałych, które potrafią zrozumieć i zmierzyć się z jej tematem.