Nie róbcie mu krzywdy

„Albinosi to duchy, potrafią przenikać ściany i znikać na zawołanie.

W ciemnościach widzą jak za dnia.

Nie czują strachu i bólu.

Mają mniejsze mózgi. Są ograniczeni umysłowo.”

To tylko nieliczne z przekonań jakie nadal krążą na temat albinosów, czyli osób u występuje brak pigmentu, przez co skóra jest blado biała lub lekko różowa. Takie osoby urodzone w Afryce nie mają łatwego życia. Składa się na to wysokie ryzyko poparzeń skóry, co bardzo często prowadzi do nowotworów. Niska świadomość zagrożenia z powodu braku odpowiedniej edukacji oraz wszechobecna bieda mieszkańców, która nie pozwala na zakup odpowiednich kremów z filtrem, ma w tym procesie znaczący udział.

Ale chyba największe niebezpieczeństwo na jakie narażeni są albinosi, pochodzi ze strony innych ludzi. Od najmłodszych lat czują się inni i na każdym kroku są wytykani palcami. Dzieci nie chcą się z nimi bawić, ludzie boją się ich dotknąć. Budzą ogromną ciekawość, ale i strach w mieszkańcach wiosek, w których się urodzili. Powszechne jest bowiem przekonanie, że są duchami, diabłami, że ich sproszkowane kości przynoszą bogactwo i dobrobyt. Czyli coś, co w biednych rejonach Tanzanii jest rzeczą najcenniejszą.

Filip Skrońc w swoim reportażu przybliża nam historię Tanzanii, która pozwala nam spojrzeć na rozwój tego państwa i zrozumieć wiele aspektów związanych z codziennością żyjących tam ludzi. Autor próbuje również ustalić skąd wzięły się poglądy, które sprawiają, że ludzie dotknięci albinizmem boją się o swoje życie oraz co w tej sprawie robią władze Tanzanii.

Muszę powiedzieć, że jest to mocny reportaż. Dla mnie jest niepojęte, że oprawcami często są członkowie rodziny. I że ataki na ludzi o białej skórze nadal są dokonywane, nawet dzisiaj w dobie dostępu do informacji. Przeraża mnie, że życie ludzkie dla niektórych nie ma żadnej wartości. Przytoczone tutaj rozmowy, świadectwa i statystyki działają na wyobraźnię i pozwalają poczuć strach, z jakim zmagają się albinosi i ich rodziny. Zdecydowanie na długo zapada w pamięci.

Przeraża mnie ta książka. Uwielbiam dobre reportaże, a ten można takim nazwać. Świetny warsztat, do tego wzrusza, wzmacnia poczucie niesprawiedliwości i wstrząsa do bólu.

Mamy XXI wiek, a w krajach afrykańskich nadal żywe są wierzenia w nadprzyrodzoną moc. Czarodzieje czy naturalni uzdrowiciele, szamani pogłębiają ten pogląd kusząc naiwnych ludzi, że dzięki częściom ciała ludzi z albinizmem potrafią stworzyć magiczne eliksiry czy amulety. Wręcz prowokują sprawcę napaści do olbrzymiej brutalności.

„Im głośniejszy krzyk, tym silniejszy eliksir. Im więcej łez, tym mocniejszy materiał”.

„W jedno wierzę: albinosi nie umierają, oni znikają. Sam długo nie wierzyłem, ale przez całe swoje życie nie widziałem i nie znam nikogo, kto widział ciało martwego albinosa. Trupy czarnych, oczywiście. Albinosa w trumnie? Nigdy”.

Autor książki „Nie róbcie u krzywdy”, Filip Skrońc przez 5 lat dokumentował i tworzył ten reportaż. Jest to bardzo rzetelny zbiór historii morderstw, tak morderstw, brutalnych ataków i dehumanizowania osób z albinizmem, którzy są traktowani jak przedmioty.

Ale autor nie przedstawia nam tylko suchych faktów, jest to opowieść pełna wrażliwości i szacunku do śmierci, do rozmówcy, który nie zawsze chce wracać do traumatycznych przeżyć.

To próba odkrycia przyczyn tego haniebnego procederu, który jawnie łamie prawa człowieka w Tanzanii, jak ma to miejsce w książce, ale ten proceder rozprzestrzenia się już na całą Afrykę, w 2020r już na 30 państw.

To niezwykła historia ludzi, którzy są zwierzyną we własnym kraju, na których się poluje. Tak, brzmi to nierealnie i brutalnie, ale taka jest prawda. Napaście zdarzają się na porządku dziennym, nie tylko pod osłoną nocy, ale i w biały dzień przed domem ofiary.

To opowieść o cierpieniu, niezrozumieniu, morzu wylanych łez i bezradności.

„Przez kolor skóry jesteśmy uchodźcami we własnym kraju”.