Raj

Po roku wracam do pióra autora. Pierwsze moje spotkanie to lektura książki „Powróceni” w której autor niespiesznym językiem nakreślił losy bohaterów na tle wydarzeń historycznych na początku XX wieku. Wydarzeń, które w Afryce Wschodniej odcisnęły się piętnem na psychice mieszkańców doprowadzając ich jednocześnie do koszmarów i traum, a pozbawiając szczęścia.

Tym razem sięgnęłam po „Raj”. Po powieść z gatunku literatury pięknej, która zabrała mnie w podróż po Afryce, aby u boku karawany kupców przemierzać terytorium kraju, aby poznać prawdę na temat kolonializmu i aby przybliżyć sobie ową dzikość egzotycznej Afryki. A wszystko to widziane oczami dwunastoletniego Yusufa, który za długi swojego ojca został sprzedany bogatemu wujowi…

„Raj” to wędrówka. Wędrówka w poszukiwaniu swojego miejsca na ziemi, pogoń za odrobiną bezpieczeństwa i w końcu to stopniowe wyzbywanie się złudzeń. To też obraz walki jaką stoczył chłopak z samym sobą, odsłona pierwszych rozczarowań i próba ukazania świata w którym nie wszystko zgodne jest z oczekiwaniami. To uchwycenie momentu w którym ze spokojnego świata młody człowiek zostaje niejako wrzucony w świat, gdzie rządzi pieniądz, gdzie splatają się przeróżne ideały i gdzie ludzie mają ogromną możność dominowania nad innymi.

Tym co zachwyca to opisy przyrody. Autor posługuje się językiem prostym, ale nie pozbawionym emocjonalnego wydźwięku. Takim który potrafi oczarowywać swoim przekazem i który zdoła zmusić czytelnika do refleksji. Myślę sobie, że to idealna propozycja dla czytelników poszukujących literatury nieoczywistej ale pięknej… Takiej w której można się zatracić i jednocześnie takiej, która daje podstawę do rozmyślań idących w przeróżnych kierunkach.

Po roku wracam do pióra autora. Pierwsze moje spotkanie to lektura książki „Powróceni” w której autor niespiesznym językiem nakreślił losy bohaterów na tle wydarzeń historycznych na początku XX wieku. Wydarzeń, które w Afryce Wschodniej odcisnęły się piętnem na psychice mieszkańców doprowadzając ich jednocześnie do koszmarów i traum, a pozbawiając szczęścia.

Tym razem sięgnęłam po „Raj”. Po powieść z gatunku literatury pięknej, która zabrała mnie w podróż po Afryce, aby u boku karawany kupców przemierzać terytorium kraju, aby poznać prawdę na temat kolonializmu i aby przybliżyć sobie ową dzikość egzotycznej Afryki. A wszystko to widziane oczami dwunastoletniego Yusufa, który za długi swojego ojca został sprzedany bogatemu wujowi…

„Raj” to wędrówka. Wędrówka w poszukiwaniu swojego miejsca na ziemi, pogoń za odrobiną bezpieczeństwa i w końcu to stopniowe wyzbywanie się złudzeń. To też obraz walki jaką stoczył chłopak z samym sobą, odsłona pierwszych rozczarowań i próba ukazania świata w którym nie wszystko zgodne jest z oczekiwaniami. To uchwycenie momentu w którym ze spokojnego świata młody człowiek zostaje niejako wrzucony w świat, gdzie rządzi pieniądz, gdzie splatają się przeróżne ideały i gdzie ludzie mają ogromną możność dominowania nad innymi.

Tym co zachwyca to opisy przyrody. Autor posługuje się językiem prostym, ale nie pozbawionym emocjonalnego wydźwięku. Takim który potrafi oczarowywać swoim przekazem i który zdoła zmusić czytelnika do refleksji. Myślę sobie, że to idealna propozycja dla czytelników poszukujących literatury nieoczywistej ale pięknej… Takiej w której można się zatracić i jednocześnie takiej, która daje podstawę do rozmyślań idących w przeróżnych kierunkach.

Absorbująca losami dorastającego chłopca, którego codzienność utkano nićmi samotności. Obrazująca wielowarstwowy i naznaczony surowością portret afrykańskich scenerii. Zachwycająca swoistym pięknem, które tkwi w nakreślonym z emfazą smutku niechcianych zmian.

„Raj” to powieść realnie oddana, wyzuta z oczywistości, na swój sposób niebanalna i pod powłoką nieokrzesanej dzikości, bezwzględności, a nawet okrucieństwa męskiego świata skrywająca feerię głębokich emocji. Z finezyjnym ujęciem, tak właściwym dla literatury pięknej, Abdulrazak Gurnah, laureat literackiej Nagrody Nobla, tworzy przejmującą i zarazem intensywnie angażującą w fabularną przestrzeń definicję podróży. Przybliża dosłownie nakreśloną wędrówkę kupieckimi szlakami, ale i ukradkowo skomponowaną usilną eksplorację własnej tożsamości, która niesie się przeszywającym głosem nastoletniego, dojrzewającego młodego mężczyzny. To również wnikliwa analiza kulturowo zróżnicowanej Afryki Wschodniej, podkreślana naturalnymi krajobrazami natury zagrożonej całkowitym przejęciem przez politykę imperializmu.

To wyprawa w odmęty struchlałej duszy dziecka zainicjowana bezmyślnością dorosłych. Odsłona stopniowego zrzucania niewinności i obnażania odczuwalnej w domu rodzinnym beztroski, które dwunastoletni Yusuf mimowolnie porzuca w zakątkach przemierzanej przez wiele lat, choć z przerwami Afryki. Doświadcza pierwszych niepewnych przyjaźni, konfrontuje z nie zawsze podszytymi dobrymi intencjami relacjami, przy tym rozsmakowuje się w fascynacjach, w końcu doznaje traumatycznego rozczarowania pierwszymi porywami serca. Na stronach powieści eksponuje się panorama niebezpiecznych, fragmentarycznie nieprzeniknionych i zastanawiających, często zanurzonych w wyraźnym lęku incydentów, które kształtują charakter przystojnego, inteligentnego niewolnika nietrafionych interesów innych. Wizerunek małoletniego nieopłacanego sługi wuja jednocześnie odmienia wolność przez wszystkie przypadki życia. To opowieść na wskroś uniwersalna, niezaprzeczalnie refleksyjna i dotykająca strun wrażliwości bezpośrednio zaakcentowaną kroniką krzywdy, bezdusznym porzuceniem i osamotnieniem w tłumie, które budują kreację tak intrygującego Yusufa.

Strach przed nasączonymi obcą esencją europejskimi wpływami, pragnienie godnej aranżacji życia, czasem wręcz zaledwie próba przetrwania w otchłani niepewnego jutra. Ta mozaika fabularnych elementów kreuje wyraziste tło historii, na którego fundamencie utrwalono malunek poszukiwania swojego miejsca i egzystencjalnych odpowiedzi na prowokowane przez los pytania, wreszcie warstwa po warstwie infiltrowania siebie, negliżowania skrywanych słabości i pragnień. To emocjonująca i wymagająca skupienia literacka droga w czeluść Tanzanii na krawędzi kolonizacji z przełomu XIX i XX wieku. Obrazująca terytorialne zagarnięcie, które śmiało psuje afrykańskie tradycje, obfitująca we wrogość lokalnych plemion, zgubną faunę i florę, a finalnie spowijająca przymusem poboru afrykańskich mężczyzn do niemieckiego wojska w obliczu klarującej się I wojny światowej. W końcu to powieść o odwadze, która przejawia się w świadomej decyzji o dalszej przeszłości, pozostawiająca nutę niedopowiedzenia. Dzieło literackie przez duże D, ambitne i znamiennie wyjątkowe.