Smugi

Czy chcielibyście poznać całą prawdę o swojej rodzinie, nawet gdyby mogła ona zmienić wszystko, w co do tej pory wierzyliście?

Agnieszka Janiszewska w tej książce prowadzi nas przez historię, w której każde kolejne odkrycie pokazuje, jak mocno dawne wydarzenia potrafią wpływać na życie następnych pokoleń.

To moje pierwsze spotkanie z twórczością autorki, która ma na swoim koncie już dwadzieścia siedem książek. Z ogromną chęcią będę wypatrywać jej kolejnych premier, a niewykluczone, że sięgnę również po wcześniejsze powieści. No właśnie... znacie już Agnieszkę Janiszewską? Jeśli tak, to koniecznie napiszcie, którą z jej książek szczególnie polecacie.

Autorka w tej książce zabiera nas do drugiej połowy lat pięćdziesiątych, kiedy po październikowej odwilży doktor Andrzej Bogucki wraca do Polski po dwudziestu latach emigracji. Wydaje się, że wreszcie los zaczyna się do niego uśmiechać. Podejmuje pracę w warszawskim szpitalu, odnawia znajomość z Olgą, zakłada rodzinę i odzyskuje upragniony spokój. Tyle że przeszłość nie zna słowa „koniec”. Czas może zagłuszyć wspomnienia, ale nie potrafi wymazać ich skutków.

Po latach pałeczkę przejmuje jego córka Iga – doktorantka historii Uniwersytetu Warszawskiego. Wyjazd na stypendium do belgijskiego Leuven staje się początkiem niezwykle poruszającej podróży. To właśnie tam poznaje swoją kuzynkę i zaczyna odkrywać tajemnice, o których w jej domu nigdy się nie rozmawiało. Bardzo spodobało mi się, że autorka wyprowadza akcję poza granice Polski. Kontrast pomiędzy powojenną Warszawą a belgijskim Leuven nadaje tej historii jeszcze większej głębi i pokazuje, jak daleko potrafią sięgać konsekwencje dawnych wydarzeń.

Najsilniej poruszyły mnie chwile, gdy kolejne fragmenty rodzinnej układanki zaczynały wskakiwać na swoje miejsce. Z każdą odkrytą tajemnicą rosło napięcie, a ja coraz bardziej chciałam poznać prawdę o zerwanych relacjach Andrzeja z przyrodnim bratem. Czy każde rodzinne milczenie jest próbą ochrony najbliższych, czy może tylko odsuwa w czasie ból, który i tak kiedyś powróci?

Andrzej to bohater, którego trudno jednoznacznie ocenić. Jest człowiekiem doświadczonym przez historię, próbującym rozpocząć nowe życie, ale jednocześnie noszącym w sobie ciężar decyzji sprzed lat. Z kolei Iga imponowała mi swoją dociekliwością, odwagą i determinacją. Jako historyczka nie zadowala się półprawdami i chce zrozumieć, co naprawdę wydarzyło się w jej rodzinie. Dzięki temu mogłam razem z nią odkryć kolejne warstwy tej opowieści.

„Smugi” nie są książką dla osób oczekujących błyskawicznej akcji czy sensacyjnych zwrotów wydarzeń na każdej stronie. To spokojnie prowadzona, refleksyjna saga rodzinna, w której ogromną rolę odgrywają emocje, psychologia bohaterów oraz historyczne tło. Agnieszka Janiszewska, jako historyczka, z dużą dbałością oddaje realia powojennej Polski i pokazuje, jak wielka historia wpływa na zwykłe ludzkie losy. Podczas lektury można poczuć wzruszenie, niepewność, ciekawość, momentami także smutek i zaduma nad tym, jak długo mogą ciągnąć się cienie dawnych wydarzeń.

Ogromnie doceniam sposób, w jaki autorka połączyła fikcję z historią, tworząc opowieść autentyczną, dojrzałą i bardzo wiarygodną. Jeśli cenicie rodzinne sagi, tajemnice sprzed lat, dopracowane tło historyczne i bohaterów, których los naprawdę zaczyna obchodzić, to „Smugi” będą doskonałym wyborem. Ja z pewnością jeszcze nieraz wrócę do twórczości Agnieszki Janiszewskiej.