Starsza pani z nożem

Pierwszy raz spotykam się z książką, w której tytułowa "starsza Pani" zajmuje się dość nietypową profesją, a mianowicie jest płatną zabójczynią z kolekcją noży.

Z pozoru wydaje się pospolitą starszą kobietą, na którą niewiele osób zwraca uwagę, przez co bez większego wysiłku wtapia się w tłum.

Pomimo sędziwego wieku kobieta nie odstaje od swoich kolegów po fachu i profesjonalnie wykonuje zlecone jej zadania.

Sprawy jednak ulegają komplikacji, gdy przypadkiem poznaje córkę doktora Kanga.

Rógszpona zdaje sobie z tego sprawę, iż każdy przejaw emocji lub empatii może źle wpłynąć na jej osąd w kryzysowej sytuacji, co może mieć zgubne skutki w powierzonym jej zleceniach.

Autorka w swojej książce przełamuje panujące obecnie stereotypy, co skutkuje tym, że osoby odgrywające zazwyczaj rolę drugoplanowe lub będące jedynie tłem w powieściach, są dopuszczone do głosu, pełniąc rolę bohatera pierwszoplanowego.

Przyznam, że książka pozytywnie mnie zaskoczyła i chętnie polecę ją nie tylko fanom koreańskich powieści, ale i także tym, którzy nie mieli wcześniej sposobności czytać literatury pochodzenia azjatyckiego.

Czy każda babcia, każdy dziadek jest taki sam? Czy może wśród nich kryje się ten jeden, którego zawód nie śniłby się nikomu? A może jakaś babcia lubi się paprać w brudnej robocie? Te wszystkie pytania możemy skierować do Rógszpony, koreańskiej staruszki, dla której nie ma rzeczy niemożliwych, a w swojej pracy wysłała już wiele ludzkich istnień na inny świat.

Seniorka niezwracająca na siebie uwagi, starsza pani żyjąca własnym życiem, nienaprzykrzająca się nikomu. Nikt nie zdaje sobie sprawy, iż jest ona płatną zabójczynią z ramienia jednej z koreańskich agencji. Jednak jej ciało nie jest już tak sprawne, jak za lat młodości, co daje się we znaki z każdym dniem coraz bardziej. Jednak jej „spokojne” życie komplikuje się w momencie, gdy ulega wypadkowi, dzięki któremu poznaje doktora Kanga oraz jego sześcioletnią córkę.

To nie jest pociągająca praca. Nie powiem, że robię to, bo ktoś musi to robić. Śmiesznie byłoby powiedzieć, że robię to, aby wymierzać sprawiedliwość. Ale jeśli pieniądze, które zarabiam za pozbycie się tego robactwa, można później wykorzystać pożytecznie, to nie wydaje się takie złe, no nie?

„Starsza pani z nożem” autorstwa Gu Byeong-Mo, w tłumaczeniu Anny Diniejko-Wąs to powieść kryminalna z wątkiem psychologicznym z lekkim klimatem literatury noir, której akcja rozgrywa się w Korei Południowej. Przesycona jest zarówno czarnym humorem, jak i pewną dozą dramatyzmu, dlatego, choć z początku sądziłam, że sięgam bardziej po komedię kryminalną niż po kryminał psychologiczny, myliłam się. Ta książka komedią nie jest. To opowieść o kobiecie, która będąc po sześćdziesiątce zaczyna wnikliwie analizować swoje życie, jak i pewnego rodzaju wykluczenie społeczne oraz zawodowe. Nie jest ona bowiem w pełni sił, żeby wykonywać swój zawód, na co sama zwraca dużą uwagę, choćby pod kątem własnego zdrowia. Historia kobiety o pseudonimie Rógszpona to głęboko psychologiczna przejażdżka po meandrach umysłu staruszki oraz wgląd w jej codzienność, jak i antagonistów, których spotka na swojej drodze.

Nie utrzymasz się w tym zawodzie, jeśli ujawnisz swoje emocje. Nie ma znaczenia, czy to wściekłość, stres, czy żal.

Główna bohaterka to postać surowa, lecz głęboko w środku przesiąknięta współczuciem. Czytając tę lekturę odniosłam wrażenie, że pod płaszczykiem zgorzkniałej staruszki, kryje się ciepła osoba o przyjaznym bądź co bądź usposobieniu. Uważam, że właśnie wgląd w umysł, jak i danie jej się wypowiedzieć w powieści jest największym atutem tej historii. I, mimo iż mamy do czynienia z kryminałem, a w książce roi się od śmierci, opisów dość brutalnych zbrodni, to odnoszę wrażenie, że sama akcja nie jest aż tak dynamiczna, jak mi się z początku wydawało, że będzie. Sądzę, że autorka kładzie w niej większy nacisk na próbę ukazania uczuć Rógszpony, niż na samo tempo, które w moim odczuciu było umiarkowane. Co ciekawe, zakończenie było dość oczywiste od samego początku, choć domyślam się, że Gu Byeong-Mo nie pisała tej fabuły z naciskiem na zaskoczenie czytelnika, a bardziej z myślą oddania głosu bohaterom z marginesu społecznego.

Nie ma na świecie ładniejszej czerwieni od czerwieni krwi, nawet jeśli po utlenieniu zmienia kolor na brunatny. Czerwień jest głęboka i okrutna właśnie dlatego, że staje się mroczna.

Nie da się ukryć, że literatura azjatycka wciąż nie jest mi zbyt bliska i dopiero wkraczam w ten literacki zakątek świata. Sama powieść była dla mnie czymś, co czytało mi się z przyjemnością, choć sama historia do lekkich nie należy, nie czuję jednak, żeby była to lektura, która mnie zachwyca. Były w niej momenty, przy których zwyczajnie się nudziłam. Nie chwyciła mnie również tak, jak się spodziewałam i czegoś mi w niej po prostu zabrakło. Uważam, że jest to książka na jeden wieczór przy kawie lub herbacie. Czyta się ją szybko i z pewnością nie żałuję, że po nią sięgnęłam.

W osobliwym ujęciu obrazująca kontrowersyjną kwestię, jaką jest płatne zlecenie zabójstwa. Ze specyficznym urokiem portretująca zuchwale przedzierającą się przez życie staruszkę. Śmiało zwalczająca społeczne stereotypy i eksponująca zapomniane w odmętach codzienności ludzkie sylwetki.

„Starsza pani z nożem” to koreańska powieść z pewnością dziwna w obliczu poruszonej materii zaaranżowanych świadomie morderstw – kompilująca brutalność z ujmującą esencją, która oblewa serce ciepłem. To eksploracja rzeczywistości w podeszłym wieku, niestroniąca od dosłowności i mocnej wymowy, ale przy tym okryta swoistym wdziękiem, a nawet mądrością. Sugestywnie eksponująca znamienną niewidzialność, która w zadziwiający sposób, po osiągnięciu słusznego wieku, obleka sędziwe wizerunki. Tu intencjonalnie oddano narrację kreacjom sugestywnie wymazywanym z istotnych ram społeczeństwa, często odzieranym z należnego im szacunku, zapomnianym na tle tego, co barwne i kuszące. Z wyraźną czułością, Gu Byeong-Mo tworzy historię może nieco oburzającą, uplastyczniającą bowiem profesję o negatywnym nacechowaniu, ale niezwykle ważką w pokreślonym przekazie, przy tym osnutą w patriarchalnej scenerii, co jeszcze intensywniej jaskrawi jej emocjonalny koloryt.

Solidnym fundamentem tej nietuzinkowej odsłony, oddanej estetycznym piórem literatury pięknej, staje się portret psychologiczny sześćdziesięciopięcioletniej kobiety. Staruszki, która nie zadowala się babciną stagnacją na bujanym fotelu, ale śmiało para się od przeszło czterdziestu lat najemnym zabijaniem. Czas przybiera postać jej najokrutniejszego i zarazem niemożliwego do unieszkodliwienia przeciwnika – niszczy ciało nawarstwiającymi się słabościami, spowija umysł pamięciowym pomroczeniem. I tym samym jego nieubłagany upływ inicjuje nieprzewidziany splot zdarzeń, które przyczyniają się do ostatecznego spektaklu, który może okazać się ostatnim rozdziałem niechlubnej kariery, a niewątpliwie nawet egzystencji. To naznaczony refleksjami, które skryto pod warstwą wzbudzającą sensację, mariaż skąpanej w otchłani starości teraźniejszości i poruszającej przeszłości. Z wyczuwalną wrażliwością, autorka przybliża losy Rógszpony, intrygując ich nieobliczalnym przebiegiem i dotykając delikatnych strun duszy odbiorcy.

W otuloną surowością i jawną samotnością prozę dnia profesjonalnej zabójczyni na zlecenie z nieodłączną kolekcją noży u boku wkradają się zgubne i jakże niebezpieczne w wymowie emocje. W wyzutą z głębszych doznań i monotonną czeluść kobiety przenika zgubna empatia, w sercu klaruje się niepokojąca ckliwość, ale także ewidentnie tłumiona w myślach tęsknota za bliskością, której uosobienie stanowi mała, całkowicie obca dziewczynka. I właśnie ona staje się impulsem do podjęcia ryzyka, wykrzesania z wnętrza uczuć, w końcu do rozliczenia się przeszłością, która głośno upomina się o wyartykułowanie. To powieść z nieszablonowością traktująca o życiowych prawdach, fabularnie ekscentryczna, ale bezsprzecznie wyjątkowa i mocno utrwalająca się w kontemplacyjnym pojmowaniu. Fragmentarycznie wypełniona ożywczą energią, inspirująca do odważnych przedsięwzięć, odważnie sprzeciwiają się narzuconym seniorom w każdym zakątku świata powinnościom – bezwstydnie i esencjonalnie lokujących ich w utartych przez dzieje schematach. I o Rógszponie, która stanowi odzwierciedlenie zaprzeczenia wszystkich tych ustalonych koncepcji. Trudno o bardziej oryginalną książkę tej jesieni!

„Starsza pani z nożem” to powieść koreańska autorstwa Gu Byeong-mo. Jest to połączenie literatury pięknej z kryminałem – to intryga kryminalna spaja tę historię w jedno, choć z początku czai się gdzieś w tle, dopiero pod koniec nabiera dosyć filmowego tempa. Przede wszystkim jednak jest to historia życia kobiety, która teraz, ze względu na wiek, chyba musi powoli zacząć myśleć o emeryturze... Jednak co, kiedy przez całe życie to praca była jej światem? Rógszpona, bo takie przezwisko nosi główna bohaterka, całe życie była zabójczynią na zlecenie... To postać dziwna, nieszablonowa, która z początku wydaje się całkiem pozbawiona uczuć, ciężko zatem i do niej coś poczuć. A jednak im dalej w lekturę, im bardziej poznajemy jej codzienność, przemyślenia, a przede wszystkim wspomnienia, tym staje się dla nas bardziej ludzka. I teraz, kiedy sama po raz kolejny, zaczyna być traktowana inaczej przez społeczeństwo, zaczyna w końcu dostrzegać i czuć więcej. Zatem czy zmiana możliwa jest w każdym, nawet najpóźniejszym momencie? Czy starość to tylko ograniczenia i coraz mniejsza tolerancja społeczeństwa? Historia pisana jest językiem prostym, ale długimi zdaniami, co nadaje jej dziwnego, oryginalnego rytmu. Ciekawe doświadczenie literackie, warto je przeżyć!