Widzi mi się

WIDZI MI SIĘ…

to zbiór esejów Zadie Smith z czasów gdy urząd prezydenta USA piastował Barack Obama – jak autorka podkreśla, jej ulubiony prezydent . Mogłoby się zdawać, że te teksty mogły stracić przede wszystkim na aktualności, ale i na wartości. Otóż nie. Nic z tych rzeczy. Szeroki przekrój poruszanych przez Zadie Smith spraw wciąż żyje i trapią go te same bolączki, można powiedzieć, że w dużej mierze spotęgowane. Od tematów społecznych czy psychologicznych przez kulturę po politykę i biznes.

MANIFEST

Zadie Smith pisze o sprawach prozaicznych piekielnie inteligentnie i wymownie, jednocześnie nadając im wyższych wartości. Tok myślowy Smith jest racjonalny choć czasami niezrozumiały. Realizm ustępuje filozoficznym wywodom, które nie zawsze mają odpowiedni wydźwięk. Mimo to autorka zawsze jasno przedstawia swoje stanowisko bogato je argumentując. W wielu przypadkach nie można odmówić im słuszności. Zadie Smith w swoich tekstach jawi się jako wyborna obserwatorka, która wyraża swoje niezadowolenie z obrotu wielu palących społeczeństwo spraw. Nie boi się wygłaszać swoich przekonań choć jak na manifest, to w moim odczuciu niezbyt stanowczo. Każdy problem omawiany jest w szerszym kontekście z kilku perspektyw. Multum problemów, które Zadie Smith poruszyła w jej mniemaniu nie ograniczają się do jednego wymiaru. Niepodważalną złożoność Smith rozdziela na czynniki pierwsze i z odpowiednią dozą ironii wykpiwa niektóre zatwardziałe stereotypy, przekonania czy irracjonalne motywacje i chore pobudki.

MOJE ULUBIONE

Nie wszystkie publikacje mnie zachwyciły – przy dosyć obszernym zbiorze jest to wręcz niemożliwe i na wskroś normalne. Mam jednak dwa ulubione eseje. Pierwszy z nich to „Blues z północno-zachodniego Londynu” traktujący o losach lokalnej biblioteki. Dywagacje autorki na temat „opłacalności” tej instytucji zmuszają do refleksji i przerobienia tego tematu. Jednak nie trudno nie zgodzić się z autorką, że biblioteki to jedyne miejsca, w których za nic nie trzeba płacić nawet przesiadując tam przez długie godziny. Drugim tekstem jest ten o Zuckerbergu, który de facto jest recenzją filmu „The Social Network”. Autorka odnosi się do tej gorszej strony ludzkiej natury, do podwalin na których wyrósł Facebook, wymowności kinematografii i różnicy pokoleń. Bardzo intrygujący tekst o socjologiczno-psychologicznym zacięciu nutą goryczy.

PODSUMOWANIE

Manifest Zadie Smith w postaci kilkudziesięciu tekstów traktujących na przeróżne tematy sprawia, że czytelnik otwiera się na nowe horyzonty. Z każdego eseju czy felietonu bije ogromny szacunek do czytelnika, bez względu na racje czy przekonania. Zadie Smith dosadnie aczkolwiek z odpowiednią wrażliwością komentuje świat, w którym przyszło jej żyć. Błyskotliwy i nonszalancki styl autorki sprawił, że jej publikacje czyta się na prawdę dobrze, a poruszane przez nią problemy stają się namacalne. “Widzi mi się” to też uświadomienie zmian i wizja świata niekoniecznie lepszego. Niektóre teksty mogą z czasem się zestarzeć jednak większość z nich jest i będzie aktualna (aż do bólu) przez długi czas.

„Widzi mi się” czytałam powoli. Chciałam by każdy tekst mógł odpowiednio wybrzmieć. Chciałam go dobrze przemyśleć i się do niego ustosunkować. Serdecznie polecam Wam ten sposób czytania esejów Smith. Przeczytanie całości w kilka godzin, moim zdaniem mija się z celem.

Jedno wiem na pewno. Zdecydowanie sięgnę po powieści Zadie Smith. Zakochałam się w stylu pisania i toku myślowym autorki. Mam ogromny niedosyt. Ciekawa jestem czy fikcja również przypadnie mi do gustu.

Przeczytaj jeśli: lubisz refleksyjne teksty publicystyczne z łyżką dziegciu.

„Widzi mi się” w trzech słowach: inteligentna i refleksyjna gonitwa myśli

JELENKA.PL