Dolina gniewu

Wielka szkoda, że to już koniec cyklu, jednego z najlepszych w rodzimej literaturze kryminalnej. Przygody Abella i Kukulki można postawić w jednym szeregu z podobnymi, autorstwa M. Krajewskiego i T. Duszyńskiego, a obie części "Wachmistrza" to moim zdaniem mistrzostwo świata. Powiem krótko: panie Krzysztofie - dziękuję!

P.S. A może teraz warto byłoby sięgnąć w głąb bogatej historii Gdańska i stworzyć podobną parę bohaterów, ale w czasach wcześniejszych. Fantazja i "lekka" ręka autora, poparte świetną znajomością dziejów tego miasta, byłyby gwarancją równie doskonałych powieści.

Krzysztof Bochus znowu to zrobił! W sposób mistrzowski opowiedział historię, która tchnie prawdą o człowieku i okrutnym czasie, w którym przyszło mu żyć. Powieść ma epicki rozmach, oprócz sensacyjnej fabuły i losów bohaterów, obserwujemy też przejmujący obraz agonii Gdańska, rabowanego i podpalanego przez sowieckich sołdatów. To mocne, kapitalne i nadzwyczaj udane zwieńczenie najlepszej serii retro, jaka powstała w ostatnich latach. Zaznaczam od razu, że książkę można czytać oddzielnie, nie znając poprzednich tomów.

Abell powraca do Gdańska szturmowanego już przez Rosjan, aby wyrwać z matni swego teścia. Towarzyszy mu nieodłączny Kukulka. Sam wpada w ręce zdobywców. Otrzymuje propozycję nie do odrzucenia – ocali swoją głowę i teścia, jeśli odnajdzie do Sowietów coś dla nich bardzo ważnego. Jedną z największych tajemnic Rzeszy hitlerowskiej, zaginione archiwa Lebenbornu. Rzecz zresztą – jak to zwykle u tego autora – oparta jest na faktach. Pod koniec wojny Niemy ukradli w sensie dosłownym ponad dwieście tysięcy polskich dzieci, aby je zniemczyć. Abell z Kukulką mają oczywiście pod górkę. Dotarcie do prawdy to jak wyprawa przez pole minowe. Wrogów nie brakuje: nazistowscy skrytobójcy, pułapki minowe, astrologowie i okultyści, fanatyczni esesmami, a nawet … Rosjanie.

Akcja goni akcje, książka ma tempo, klimat i temperaturę. Ale to nie tylko czarny kryminał w kostiumie retro. To także powieść o zbrodniczym fanatyzmie, matczynej miłości, wielkich namiętnościach, zdradzie i cynizmie. O wojnie, która niszczy wszystko, także wszelkie ludzkie odruchy i uczucia. Literacka uczta, ręce same składają się do oklasków. Jeśli to naprawdę koniec tej sagi, to ogromna szkoda….

Znacie to uczucie, gdy poprzednia powieść z Waszymi ulubionymi bohaterami miała być ostatnią, a Autor daje Wam w prezencie jeszcze jedną możliwość zajrzenia w ich losy? I nie, nie jest to jakiś odsmażany kotlet tworzony na siłę, a najwyższej próby uczta literacka wieńcząca dzieło. Znając wagę, jaką przykłada Krzysztof Bochus do dbałości o każdy detal zarówno historyczny, fabularny, jak i literacki nie miałam nawet przez sekundę wątpliwości, że będzie inaczej. Radość sięgnęła po prostu zenitu!

Gdy wszyscy uciekają z Gdańska przed sowiecką inwazją, Abell i Kukulka pakują się w paszczę lwa, by ratować teścia Christiana. Po zrzuceniu mundurów Kripo ich możliwości są dodatkowo ograniczone, a szanse powodzenia akcji niewielkie, ale nie spodziewają się, że przyjdzie im spaść na dno piekieł i pertraktować z samym diabłem.

Ujęty i torturowany przez NKWD Abell przyjmuje propozycję współpracy ze strony oprawców, by ratować siebie i teścia. Ponownie duet różniący się niczym woda i ogień, w którym Abell jest mózgiem, a Kukulka pięścią złączy siły, by odkryć sekret tych, którym ciągle marzy się Czwarta Rzesza. Tylko czy Sowieci dotrzymają warunków układu? Czy diabłowi można ufać?

Gdy świat wokół się rozpada, gdy głód i gwałt ze strony zezwierzęconych najeźdźców zbiera krwawe żniwo, gdy wszelkie wartości, które czynią z nas ludzi zostają zepchnięte w niebyt radca Abell i wachmistrz Kukulka niezmiennie mogą liczyć na swoją lojalność i zaufanie. Tylko czy to wystarczy, by ujść z życiem?

Obraz podupadłego miasta i jego mieszkańców nękanych zbrodniami, przyjmujących cios za ciosem ze strony okrutnych, rozpasanych i panoszących się żołnierzy Armii Czerwonej rozdziera serce. Podobnie jak los tysięcy polskich dzieci odebranych rodzicom w ramach tajnej akcji Lebensborn. Prawda historyczna uderza z wielką siłą determinując często wykraczające poza granice prawa działania bohaterów. Piękno języka, tak charakterystyczne dla książek Autora, uwydatnia brzydotę ludzkiej natury i okrucieństwo wojny w jej najgorszej odsłonie, uderzające w bezbronnych.

W mojej ocenie seria z po mistrzowsku wykreowanymi radcą Abellem i wachmistrzem Kukulką jest najlepszą z gatunku kryminałów retro dostępnych na naszym rynku, a „Dolina gniewu” wybitnym jej zakończeniem. Już dwukrotnie przy poprzednich częściach wspominałam o końcu tego cyklu, czy więc do trzech razy sztuka i tym razem rzeczywiście przyjdzie pożegnać się z bohaterami, a może Autor jeszcze nas zaskoczy? W końcu to bohaterowie z niewyczerpanym potencjałem, którzy z pewnością skradli nie tylko moje serce.